Jeroen Schins, Beleidsadviseur Maasvallei:

“Huurders kunnen hun stem laten horen en ik roep ze op om dat zeker te doen”

Jaarlijks maken de woningcorporaties Woonpunt, Maasvallei, Servatius en Wonen Limburg, hun huurdersbelangenverenigingen en de gemeente Maastricht, vertegenwoordigd door de wethouder Wonen Vivianne Heijnen, zogeheten prestatieafspraken. Hierin spreken de partijen samen af welke activiteiten zij gaan uitvoeren op het gebied van sociale volkshuisvesting. De thema’s zijn betaalbaarheid, zorg en leefbaarheid, leefbaarheid en veiligheid, ontwikkeling woningvoorraad, tijdelijke woningen en flexibiliteit, woonruimteverdeling, duurzaamheid en studentenhuisvesting.

De huurdersverenigingen schuiven sinds een aantal jaren aan tafel bij deze gesprekken. “Zij vertegenwoordigen de huurders en dat is belangrijk omdat in de prestatieafspraken concrete beleidsvoornemens worden voorgelegd en besproken, waar de bewoners mee te maken krijgen. Huurders kunnen via de huurdersvereniging hun stem laten horen en ik roep ze op om dat zeker te doen”, aldus Jeroen Schins, beleidsadviseur bij Maasvallei.

Woningcorporaties moeten verder kijken dan de stenen, het fysieke vastgoed. Het maatschappelijk domein kent veel aspecten waaraan de woningcorporatie een bijdrage moet leveren. Mensen wonen langer zelfstandig thuis. Dat geldt voor ouderen, maar bijvoorbeeld ook voor GGZ-cliënten. Zo is er veel te doen omtrent personen met verward gedrag. Vaak gaat het om mensen die tussen wal en schip raken. Ze zijn ‘te goed’ om opgenomen te worden, maar kunnen eigenlijk ook niet volledig zelfstandig wonen. Ook deze mensen hebben recht op huisvesting. Maar ze hebben ook begeleiding nodig én daarnaast is de leefbaarheid en veiligheid van de buurtbewoners minstens zo belangrijk. “We hebben de zorginstellingen nodig om afspraken hierover te maken. We willen deze partijen graag betrekken bij de prestatieafspraken. Daarom is het ook goed dat naast de wethouder wonen nu ook de wethouder zorg aansluit. De prestatieafspraken moeten breder getrokken worden. Daarbij moeten we over de domeinen heen kijken naar de totale maatschappelijke context en samen de verantwoordelijkheid nemen. Nu wordt er naar mijn idee nog teveel gekeken naar de woningcorporaties. Maar wij hebben niet het geld en de middelen om die kar alleen te trekken. Om die reden hebben we in de prestatieafspraken een kolom toegevoegd: wederkerigheid. Daarin geven we aan wat wij als woningcorporatie doen en wat wij van andere partijen verwachten om prestaties te halen”, aldus Alex Meij, directeur-bestuurder van Maasvallei. Maasvallei heeft in het bod voor 2020 deze wederkerigheid expliciet benoemd. Zo vraagt Maasvallei bijvoorbeeld de gemeente om de Wmo-verordening zo aan te passen dat de mogelijkheid wordt geboden om een financiële tegemoetkoming toe te kennen om collectieve maatregelen/voorzieningen in complexen aan te brengen. Bijvoorbeeld, in de Wethouder Vrankenstraat heeft Maasvallei allerlei maatregelen genomen om het complex levensloopbestendig te maken onder andere door de galerijen drempelloos te maken. Dat is veel efficiënter dan per individuele Wmo-toekenning een aanpassing uit te voeren. Maar om het complex in één keer aan te pakken, vraagt Maasvallei een bijdrage van de gemeente.”


“Wij stellen voorop dat onze woningen betaalbaar blijven
voor onze huurders”

Alex Meij, directeur-bestuurder Maasvallei

“Zo zijn er meer uitdagingen in het maatschappelijke domein, die we samen aan moeten gaan. Ik snap best dat zorginstellingen willen dat wij specifieke zorgcomplexen ontwikkelen volledig ingericht op hun cliënten. Maar wij bouwen voor vijftig jaar en moeten zorgen dat ons vastgoed courant blijft. Dus kiezen we liever voor gemengde complexen waarbij we niet afhankelijk zijn van één doelgroep of één zorginstelling. Wij willen meer flexibiliteit. We moeten slim investeren en kunnen niet aan alle vragen tegemoetkomen. Er wordt steeds meer van ons verwacht en de kosten gaan omhoog. De bouwkosten worden hoger, de vennootschapsbelasting gaat omhoog, evenals de heffingen. We hebben een winstwaarschuwing afgegeven omdat we de opgaven die we hebben niet met de huidige middelen kunnen realiseren”, aldus Alex Meij. Zo halen we zonder extra geld de doelstelling van CO2 neutraal bezit in 2050 niet. Daarom hebben we nu aan de minister gevraagd om de gelden van de verhuurdersheffing terug te laten vloeien naar corporaties om te investeren in duurzaamheid. Waar we absoluut aan vasthouden is de betaalbaarheid. Wij stellen voorop dat onze woningen betaalbaar blijven voor onze huurders. Wij houden de huren lager dan wat wij voor de woningen zouden kunnen vragen. Dit heeft direct invloed op onze financiële positie. Daardoor moeten wij voor andere opgaven, zoals CO2 neutraal bezit in 2050 kunnen rekenen op externe financiering. Het betaalbaar houden van onze woningen, de combinatie van eisen en doelstellingen op het gebied van duurzaamheid, stijgende bouwkosten, toenemende belastingen en heffingen, extramuralisering en investeringen in leefbaarheid, hebben een enorme impact op de kostenkant, terwijl ook de opbrengsten door het nieuwe Sociaal Huurakkoord nog maar beperkt kunnen stijgen. Daarom moeten wij weloverwogen keuzes maken in welke mate en op welke manier wij invulling geven aan de lokale opgaven.”


Met betrekking tot de prestatieafspraken heeft Maasvallei een bod gedaan waarin de voorgenomen activiteiten voor 2020 zijn ingebracht. In dit bod vraagt Maasvallei dus expliciet wederkerigheid bij de diverse thema’s. “Dit is voor ons een randvoorwaarde om samenwerkingsafspraken te kunnen maken en deze tot uitvoering te brengen.”

De prestatieafspraken worden gemaakt voor een jaar. “De vraag is of die termijn houdbaar is. Veel activiteiten nemen meerdere jaren in beslag. Activiteiten in de prestatieafspraken zijn eerder een continu proces, waarbij tussentijds een toetsing plaats zou moeten vinden; even de thermometer erin steken om te kijken of alles verloopt zoals is afgesproken”, aldus Jeroen Schins.


Maasvallei geeft een duidelijk signaal af door de prestatieafspraken op een andere manier te benaderen. “We nemen het voortouw om deze kentering door te voeren en partijen hierin mee te krijgen. Het is noodzakelijk dat we dingen op een andere manier doen”, aldus Jeroen Schins. “In dit hele proces hechten we veel waarde aan de inbreng van onze huurders. Gezamenlijk betekent ook dat de huurders hierin een rol hebben. Door middel van klantenpanels, aanspreekpunten in de complexen, FF Buurten en persoonlijk contact willen we weten wat er leeft en speelt bij onze bewoners. We hopen dat bewoners ook zelf initiatief nemen om met ons in gesprek te gaan, zodat ook hier die wederkerigheid ontstaat.”


Maasvallei heeft het voorstel voor de prestatieafspraken klaar. 1 juli is het bod uitgebracht naar de gemeente. Na het zomerreces volgen de onderhandelingen en worden de prestatieafspraken definitief gemaakt.